Onze arbeidsmarkt verdient meer dan afgezaagde plaatjes.

11 januari 2018
 

Woensdag (10/01/2018 nvdr.) gebeurde er iets merkwaardig. Al 8 jaar levert N-VA de Vlaamse minister van werk. En net die N-VA leek het Vlaams arbeidsmarktbeleid op te geven. Vlaanderen zat op zijn tandvlees, de krapte op de arbeidsmarkt te lijf gaan, kon enkel nog met federaal beleid. En dan ging het over de beperking in de tijd van werkloosheidsuitkering en de afschaffing van het SWT, het vroegere brugpensioen. Afgezaagde plaatjes. En bovendien zijn net daaromtrent al belangrijke beslissingen genomen door deze meerderheid. Er ligt echter nog veel werk op de Vlaamse plank. Een versterkt activeringsbeleid is nodig en mogelijk, onder meer dankzij de nieuwe bevoegdheden die Vlaanderen op dat vlak nu heeft dankzij de jongste staatshervorming.

 

Ook VOKA topman Hans Maertens meent dat activeren hét toverwoord is. Absoluut een waarheid als een koe. Echter, volgens N-VA liggen de toverspreuken op Vlaams niveau niet dik bezaaid.

 

Is het inperken van de werkloosheidsuitkering in de tijd dan toch de toverspreuk?

Niets is minder waar. Er zijn vandaag 202.766 uitkeringsgerechtigde niet-werkende werkzoekenden bij VDAB. Zo’n 15% (33.860) hiervan zijn langer dan 4 jaar werkzoekend, waarvan liefst 22.784, meer dan 2/3, ouder dan 50. Gelooft er iemand echt dat we door deze mensen te beroven van hun uitkering en richting OCMW te sturen voor een leefloon, de krapte op de arbeidsmarkt gaan aanpakken? Zeker als je weet dat deze regering de uitkeringen al versneld heeft afgebouwd, zodat het verschil met een leefloon heel beperkt geworden is. Nee. Deze langdurig werkzoekenden hebben net nood aan aangepaste begeleiding en opleiding. En om deze groep echt kansen te geven op een duurzame job moet Vlaanderen de loonlasten voor hen significant verlagen. Zo zullen werkgevers hen sneller aan boord hijsen.

 

De collega’s van N-VA roepen vervolgens dat er een grote groep van deze ouderen in het stelsel van de werkloosheid met bedrijfstoeslag zit, en zij niet beschikbaar zijn voor de arbeidsmarkt. Afschaffen, zo zeggen zij. Hier is het niet de kortzichtigheid, wel het geheugen dat hen in de steek laat. Het stelsel van de passieve beschikbaarheid is uitdovend, en ook de toegestane leeftijd voor de aangepaste beschikbaarheid schuift elk jaar op. Het SWT dooft dus uit. Discussie gevoerd, beslissingen genomen. Misschien moeten we focussen op de activering van SWT-ers die beschikbaar moeten blijven voor de arbeidsmarkt? Vlaanderen kreeg er vorig jaar slechts 92 aan het werk, van de 4000…

 

Wat kan en moet nog gebeuren om de krapte op de arbeidsmarkt aan te pakken?

Een versterkt activeringsbeleid betekent meer inzetten op knelpuntopleidingen, inclusief stages. Voka vraagt een verdubbeling van het aantal IBO’s, individuele beroepsopleidingen op de werkvloer.

 

Er zijn in Vlaanderen nog zowat 35000 werkzoekenden die geen of nauwelijks Nederlands kennen. Taal is cruciaal om te integreren op de arbeidsmarkt. Hier moet meer dan een tandje bijgestoken worden.

 

Er is ook nood aan een beter uitgebouwde arbeidsmobiliteit. Meer samenwerking met andere regio’s betekent een win-win voor beiden. VDAB stuurt nu wel vacatures naar de Forem, maar kan niet opvolgen of er - en welke - Waalse werkzoekenden dan worden doorgestuurd. Die communicatie kan en moet beter.

 

De minister zal inzetten op snellere screening en betere matching. Een zgn. arbeidspact werd aangekondigd … beter laat dan nooit. Het langverwachte integraal kader voor de erkennen van elders verworven competenties kan helpen bij het competentiegericht matchen. Zo ook het opleidingspact, waar al een volledige legislatuur over wordt gesproken, maar we nog geen resultaat van zagen.

 

Een ander steeds prangender wordend probleem zit in de activering van langdurig zieken. Een uitgebouwde samenwerking van VDAB met mutualiteiten en het RIZIV moet de focus op de re-integratie leggen. Er zijn nu meer langdurig zieken dan er werklozen zijn, terwijl ook daar vaak toch nog heel wat potentieel zit voor onze arbeidsmarkt, mits bijvoorbeeld aangepast werk.

 

De (opnieuw) Vlaamse stok achter de deur zit in de controle- en sanctioneringsbevoegdheid. Vlaanderen kan zelf beslissen welke werkzoekende een uitkering ‘verdient’, en welke niet. Dit sluitstuk van het activeringsbeleid is dus ook in Vlaamse handen. Laat ons er gebruik van maken.

 

Er is meer dan genoeg werk op de Vlaamse plank. En laat ons vooral samenwerken. Een arbeidspact is een goed idee. Laat het ons meteen ruim bekijken. Laat Vlaanderen en het federale niveau de handen in elkaar slaan, samen met werknemers en werkgevers. Polariserende en afgezaagde voorstellen in de krant lanceren brengt niemand vooruit. Samenwerking is de enige weg naar echte oplossingen op onze arbeidsmarkt.

Categorie: 

Robrecht on Twitter