Onderwijsdiploma via VDAB: minder inschrijvingen, minder geslaagden.

13 juni 2018
 

Terwijl een grote groep jongeren de schoolbanken verlaat zonder onderwijsdiploma, of met een ASO-diploma zonder kansen op de arbeidsmarkt, is ook de weg naar een diploma via VDAB er eentje vol hindernissen. Dat blijkt uit het antwoord op een parlementaire vraag van Vlaams volksvertegenwoordiger Robrecht Bothuyne (CD&V).

 

In Vlaanderen zijn er op dit moment bijna 184 800 niet-werkende werkzoekenden. Meer dan de helft is laaggeschoold. Tegelijk zijn er heel wat knelpuntberoepen waarvoor op de arbeidsmarkt gewoon niet genoeg geschoolde mensen beschikbaar zijn. Deze week bleek bovendien nog dat een groeiende groep jongeren de schoolbanken verlaat zonder diploma, vorig jaar zo’n 6000, en een andere groep van meer dan 5000 jongeren, wel een ASO-diploma haalt, maar niet verder studeert noch aan de slag gaat.

Bothuyne: ‘Dat is verontrustend. Een diploma is en blijft een belangrijke sleutel tot de arbeidsmarkt. Daarom heeft VDAB samen met onderwijsinstellingen sinds een paar jaar zogenaamde Onderwijskwalificerende Opleidingstrajecten (OKOT) ontwikkeld. Werkzoekenden kunnen op deze manier alsnog een diploma halen en zo in aanmerking komen om een knelpuntjob in te vullen.’

 

Er worden steeds meer trajecten opgezet. In 2015 kon een werkzoekende zich al inschrijven voor 96 cursussen, in 2016 is het aantal cursussen gegroeid naar 112, vandaag zijn er 150, verspreid over het Vlaamse land. Het gaat om o.a. bachelor-opleidingen in o.m. bouw, elektromechanica, verpleegkunde of (kleuter)onderwijs,…  

 

Vorig jaar al vroeg Vlaams Volksvertegenwoordiger Robrecht Bothuyne aan minister Muyters om bijkomende opleidingen te organiseren en dat voorstel werd gevolgd. Bothuyne: ‘Er zijn vorig jaar niet minder dan 38 opleidingen bijgekomen, dat is 34% meer dan in 2016. Dat is ook nodig. Er zijn meer gediplomeerden nodig die knelpuntvacatures kunnen invullen. Nieuwe opleidingen zijn o.m. te vinden in de sectoren elektrotechniek, informatica, elektriciteit en onderwijs. Een diploma blijft een onontbeerlijke troef op de arbeidsmarkt.’

 

Ondanks het groeiende aanbod OKOT-opleidingen en de grote groep ongekwalificeerde of laaggeschoolde jonge werkzoekenden, daalt het aantal inschrijvingen al sinds 2014. Toen waren er nog 5579 werkzoekenden die zo een onderwijsdiploma trachten te behalen. Vorig jaar was dat aantal met 20% gezakt, tot 4467. Bothuyne: ‘VDAB gaat daarom dit voorjaar nog een communicatiecampagne opzetten naar werkzoekenden die hiervoor in aanmerking komen. Dat is belangrijk, werkzoekenden met een onderwijsdiploma dat toegang heeft tot knelpuntjobs, zijn allicht klaar voor een bloeiende loopbaan.’

 

Er zijn niet alleen minder inschrijvingen, ook het aantal geslaagden neemt af. Bothuyne: ‘Het aantal geslaagden nam elk jaar toe, tot vorig jaar! In 2015 slaagden 1.390 werkzoekenden, in 2016 waren dat er 1.612 en vorig jaar, in 2017 konden 1.519 werkzoekenden op deze manier hun diploma op zak staken. Niet alleen de instroom in de OKOT-opleidingen moet op peil blijven, uiteraard meot ook de uitstroom zo hoog mogeliijk’.

 

Wat opvalt is dat meer dan 67% van de inschrijvingen vrouwen zijn, dat is allicht te wijten aan het opleidingsaanbod, met heel wat richtingen in de onderwijs en -zorgsector. Bothuyne: ‘Het aanbod zou verder verruimd moeten worden met meer technische beroepen, uit bijvoorbeeld de bouw- of metaalsector. Zo kunnen we de instroom verhogen in die sectoren met veel knelpuntberoepen. Tegelijk moet de screening vanuit VDAB zorgvuldiger zodat elke kandidaat, man of vrouw, voor de juiste opleiding kan kiezen, maar ook de wetenschap wat ze kunnen verwachten van die opleiding, welke de kansen op werk zijn, ...’

 

Elk jaar worden helaas ook OKOT-opleidingen stopgezet. In 2016 ging het om 1.427 cursisten en vorig jaar om 1.072 stopzettingen. In zowat de helft van de gevallen ging het om werkzoekenden die niet geslaagd waren. Andere redenen om zo’n opleiding stop te zetten zijn langdurige ziekte of gewoon omdat de betrokken werkzoekende aan de slag is gegaan tijdens de opleiding. Helaas is dat laatste in slechts 11% van de stopzettingen het geval.

 

De opleidingen duren één tot drie jaar. Werkzoekenden die zich inschrijven behouden hun uitkering en de kosten voor het inschrijvingsgeld en lesmateriaal neemt VDAB voor zijn rekening, vorig jaar betaalde VDAB zo 3.016.138 euro. De uitkeringen van deze werkzoekenden zijn goed voor een budget bij RVA van 65 tot 70 miljoen euro per jaar.

 

Bothuyne: ‘Zowat 1/4 van de opgestarte OKOT-opleidingen wordt stopgezet. Dat zou lager moeten. Het gaat om dure opleidingen voor VDAB en RVA en een niet gepaste opleiding volgen is voor de betrokken werkzoekende ook gewoon tijdsverlies. De screening van deze werkzoekenden moet beter. Meer gericht op de motivatie van de student en zijn of haar capaciteiten.”

 

Iets beter gaat het met de uitstoom naar werk. Na drie maanden is 76% van de geslaagde cursisten aan de slag. Bothuyne:  ‘De opleidingen maken duidelijk het verschil. Maar toch moet dit zeker beter kunnen. Het gaat hier om werkzoekenden die slagen in een knelpuntopleiding, met een volwaardig diploma op zak. Toch vindt bijna 1/3 van de betrokkenen na 3 maanden nog geen job. Hier moet door minister Muyters en VDAB geëvalueerd en bijgestuurd worden. De begeleiding en opvolging van de betrokken werkzoekenden na hun opleiding moet intenser gebeuren.’

Categorie: 

Robrecht on Twitter